Is (preventief) zonnebanken beter dan verbranden? De mythe van de 'basis tan'

'Onder de zonnebank is slecht, maar vást minder slecht dan verbranden. Toch?'

zonnebanken-zon-verbranden
Jasper Rens van Es

Je hebt een zeer lichte (en zeer gevoelige) huid en je wilt wat: namelijk ook een lekker kleurtje, zoals ieder ander die naar een zonovergoten oord op vakantie gaat. Je smeert als een malle, maar op één of andere manier moet dat witte lijf van je eerst verbranden voordat het bruin kan worden. Uiterst irritant én slecht voor je, zo weten we inmiddels allemaal.

En dus neem je misschien een (of twee, of drie) zonnebanksessies voordat je in dat vliegtuig stapt, om een zogenoemde 'basis tan' te creëeren. Want met een (klein) kleurtje verband je immers minder snel, zo heb je ervaren. En ja, onder de zonnebank is slecht, maar vást minder slecht dan verbranden.

Toch?

Preventief zonnebanken

Onderzoekers van Harvard hebben zich over de zogenoemde 'basis tan' gebogen. De beweegredenen voor een bezoekje aan de zonnestudio als preventief middel tegen een verbrande huid klinken logisch, stellen de onderzoekers. En ontkennen dat verbranden slecht is voor je huid, zullen ze ook zeker niet, dus van voorkomen zijn ze groot voorstanders. Maar – ja, je voelde 'm al aankomen – is een basis tan wel de beste (en vooral: de meest gezonde) manier om een verband lijf voor te zijn?

De eerste vraag die de onderzoekers beantwoorden is: heeft de zogenoemde basis tan überhaupt wel nut? In zekere (lees: minimale) zin wel. De experts schatten dat een basis tan ongeveer gelijkstaat aan een SPF (sun protector factor) van 3 of 4. Dat betekent dat een huid met een kleurtje zo'n drie tot vier keer minder snel verbrandt dan een huid zonder een zogenoemde basis tan. Of met andere woorden: met een basis tan kan je huid bloot worden gesteld aan drie tot vier keer zoveel zon voordat het verbrandt. Voorbeeldje: als je normaal gesproken na een kwartiertje in de zon liggen verbrandt, kun je met een basis tan een uur lang volhouden in de zon zonder te verbranden.

'Het heeft dus zin!', horen we fervente voorstanders van de basis-tan-preventie-methode denken. Nah, misschien moet je dan nog even doorlezen. Want ondanks dat de basis tan gelijkstaat aan een SPF van 3 of 4, is die SPF alsnog aanzienlijk lager dan de SPF van de zonnebrand die je gebruikt: eentje met factor 15, 30 of misschien zelfs 50. Het smeren van een zonnebrand is dus nog altijd vele malen effectiever dan het creëeren van een basis tan. Om nog maar te zwijgen over de vele malen dat het ook beter is voor je huid.

Tips tegen verbranden

Ben jij de persoon uit het intro van dit artikel die altijd als een malle smeert maar tóch eerst lijkt te moeten verbranden voordat er ook maar een bruine gloed op je snoet of lijf te zien is? Dan moet je je misschien eens afvragen of je niet te snel te lang in de zon duikt. Als je écht zo snel rood wordt, is die basis tan óók niet voldoende om je vrij te waren van verbranding. Je hebt dan gewoon te maken met een zeer witte, gevoelige huid, waardoor je juíst heel bewust met de zon moet omgaan.

Zo doe je er dan goed aan om tussen twaalf uur 's middags en drie uur 's middags onder de parasol plaats te nemen, omdat de zon dan op z'n felst is. Jezelf (en vooral: je huid) forceren urenlang door te bakken – omdat je hoe dan ook bruin wil terugkeren naar huis – om vervolgens (waarschijnlijk) te verbranden en het risico op onder meer huidkanker te vergroten, zou dat kleurtje écht niet waard moeten zijn.

Advertentie - Lees hieronder verder
Meer van Body