Roeltje portretteerde meer dan 120 borsten in haar boek ODE

Milou Deelen spreekt Roeltje over het bijzondere project

borsten-tepelpiercing
Roeltje van de Sande Bakhuijzen

Fotograaf Roeltje van de Sande Bakhuijzen lanceerde op 3 november haar boek, ODE. Het is een fotografieproject in de vorm van een boek − ze fotografeerde hiervoor meer dan 120 borsten. Glamour sprak haar over het bijzondere project.

Side note: Je kunt het boek hier bestellen. Met elk verkocht boek (€29,50) doneer je 5 euro aan de Borstkankervereniging Nederland.

Milou: "Hoi Roeltje. Je boek heet ODE. Waarom?"

Roeltje: “Het boek is een ode, aan het lichaam in al haar vormen en maten. Eigenlijk is het een ode aan de mens. Dat heb ik gedaan door borsten te fotograferen.”

Vanwaar de keuze voor de borst?

“Ik heb van jongs af aan al een fascinatie voor de borst. Vooral hoeveel vormen en maten een borst kan hebben. Ook heeft de borst zoveel functies: sensualiteit, seksualiteit, borstvoeding. De borst geeft mij een gevoel van geborgenheid. Als ik me als kind rot voelde, klom ik bij mijn moeder op schoot, en lag ik met mijn hoofd tegen haar borst. Het horen van haar hart, zorgde ervoor dat ik ontspande. De borst is de zetel van je hart.”

"Dit boek is een grote middelvinger naar de preutsheid van mensen."

Waarom ben je dit boek begonnen?

Een paar jaar geleden hield ik niet van mezelf. Ik haatte mijn lichaam, at heel weinig. Het was de tijd dat fitgirls hip werden, en social media groot werd. Ik stoorde me eraan dat dunne, ‘perfecte’, lichamen constant aan me werden opgedrongen. Iedereen ging mee in de hype, wilde dun zijn. Ik dacht: hallo, laten we van ons lichaam houden! Dat in combinatie met mijn fascinatie voor borsten zorgde voor het ontstaan van het borstenboek. Drie jaar geleden begon ik.”

Over social media gesproken. Wat vind je ervan dat vrouwentepels op Instagram verboden zijn?

‘Ik heb een paar keer gehad dat mijn Instagram-account werd geblokt, omdat ik een borstenfoto van mijn project deelde. Ik begrijp niet dat mijn foto’s als provocerend worden gezien. De foto’s zijn een afbeelding van de realiteit. Dit boek is een grote middelvinger naar de preutsheid van mensen.”

Hoe is jouw relatie met je borsten?

“Ik heb een hele neutrale relatie met mijn borsten. Soms zijn ze groot, soms klein, en soms zijn ze er gewoon. Ze hangen er per dag anders bij. Een ex-vriendje zei een keer: “Jouw borsten vertellen hoe jij je voelt.” Als ik ongesteld ben, zijn het kanonnen; als ik gestrest ben, zijn ze wat kleiner. Maar ik vind ze gewoon perfect zoals ze zijn.”

Staan ze in het boek?

Lachend: “Dúh, tuurlijk. Een vriendin heeft mijn foto gemaakt.”

Ben je door het boek meer van jezelf gaan houden?

“Sowieso. In 2018 ben ik heel ziek geweest, een bacterie in mijn maag. Ik kon niet eten, werd ongewenst heel erg dun. Ik was graatmager, had ingevallen oogkassen, uitstekende ribben. Mijn lichaam was mijn grootste vijand, maar ineens kreeg ik complimenten hoe goed ik eruit zag − terwijl ik van binnen doodging. Het liet de absurdheid van de maatschappij zien. Het was een reality check: het maakt me niet uit welke maat ik heb − als ik maar gezond ben. Gelukkig gaat het nu veel beter met me.”

Het is een fotografieboek met tekst. Schrijvers zoals Lykele Muus, Isa Hoes, Valentijn de Hingh hebben een bijdrage geleverd. Vanwaar de combinatie beeld en fotografie?

“In mijn werk als fotograaf, probeer ik emoties over te brengen. Ik ben een gevoelsmens, wil dat elk zintuig wordt geprikkeld, daarom heb ik ook gekozen voor tekst.”

Hoe heb je deze 120 borsten gevonden?

“Oproepen via social media, en via via. Op het laatst moest ik zelfs mensen weigeren, omdat ik zoveel aanmeldingen had. Dat deed wel pijn, want dat wilde ik niet. Het was best een gek proces. Ik vroeg altijd eerst of diegene kon vertellen hoe zijn/haar borsten eruit zagen. Nu heb ik honderden mailtjes in mijn inbox met beschrijvingen van borsten. Ik maakte een keuze op basis van diversiteit. Ik wil dat in mijn boek zoveel mogelijk verschillende borsten staan.”

Ben je hierdoor anders naar borsten gaan kijken?

Ik heb vooral veel geleerd. Bijvoorbeeld dat veel non-binaire mensen hun borsten als onderdeel van hun lichaam zien, en niet als borsten. En ik ben anders naar vrouwelijkheid gaan kijken. Tien jaar geleden zag ik borsten als een teken van vrouw-zijn − nu niet meer. De vrouwen in het boek, met geamputeerde borsten, vind ik net zo vrouwelijk als vrouwen mét borsten.”

Welk verhaal is je het meest bijgebleven?

“Ik denk dat de foto die mij het meest heeft ontroerd, de vrouw is die borstvoeding geeft. Dat vind ik zo ontwapend. Ook de survivors van borstkanker raakten me diep. Een vrouw die een week voor de fotoshoot nog een amputatie had ondergaan, maar wel in mijn studio stond. Daar kreeg ik kippenvel van. Door hen heb ik besloten om van elk verkocht boek 5 euro te doneren aan een Borstkankervereniging. Ik vind het belangrijk bewustzijn rondom borstkanker creëren.”

Wat is de mooiste reactie die je hebt gehad?

“Een vriendin zei: “Jij brengt de realiteit op de meest liefdevolle manier.” Dat raakte me, dat is precies wat ik wil overbrengen. Iemand uit het boek zei: “Dankjewel, dat jij mijn stem bent, mijn verhaal kan overbrengen.” Het allermooiste compliment, dat ze mij vertrouwen hun stem te zijn.”

Tot slot: wat wil je met je boek bereiken?

“Ik hoef niet de hele wereld te veranderen. Het boek is een poging om de negatieve relatie van de mens met haar borsten transparanter maken. Een oproep om meer zelfliefde te genereren. Als ik één iemand met mijn boek raak, is mijn doel bereikt. Van jezelf houden, is het moeilijkste wat er is in dit leven. Als één iemand dit boek ziet en denkt: hey, ik ben oké, ik ben niet de enige die struggelt met mijn lichaam, dan is dat kleine beetje bewustzijn bereikt.”

Dan is je doel bereikt; mij heb je geraakt. Dankjewel Roeltje!


Advertentie - Lees hieronder verder
Meer van Psyche