White savior complex en reizen: hoe imperialisme hierin voortvloeit

Bewoners die 'geholpen' worden bij vrijwilligerswerk moeten zich vaak aanpassen aan de zelfbenoemde white savior

portrait of beautiful young woman in flowers
Andriy OnufriyenkoGetty Images

Reizen doen we allemaal voor ons plezier. We leren graag nieuwe keukens, mensen en culturen kennen en willen al het schoon in de wereld zien. Wat wij ervaren als plezier, kunnen jij en mensen aan de andere kant van de wereld ervaren als vormen van superioriteit.

White savior complex refereert aan een wit persoon die andere mensen helpt, veelal in the global south op een zelf dienende manier. De term is diep verworven met het koloniale verleden in de eerdergenoemde gebieden, waar witte mensen onder andere Afrika zogenaamd wilden ‘civilizen’.

Vrijwilligerswerk en white savior complex

Ieder jaar stappen er duizenden (witte) mensen uit alle uithoeken van de wereld op het vliegtuig naar the global south. Vol goede moed en optimisme om daar ‘arme’, ‘zielige’ en ‘minder bedeelde’ mensen uit de brand te helpen of bij te staan in hun dagelijks leven. Dit doen ze vaak door middel van vrijwilligerswerk. Van putten bouwen, danslessen geven aan kinderen tot voedselpakketten uitdelen. Witte mensen gaan naar deze landen toe om ongevraagd hulp te bieden. Of dagenlang tijd te spenderen met kinderen uit weeshuizen met verschillende trauma’s, die gehecht raken en vervolgens achterblijven met verlatingsangst. Landen raken afhankelijk van de hulp van outsiders.

Armoede in witte landen

Mensen die ernaartoe gaan om te helpen, doen dit vaak met de beste intentie. Het is echter gecompliceerder dan dat. Er is óveral armoede. Ook in witte landen en culturen. Waarom zou je de oceaan willen oversteken om daar mensen te helpen? Waarom deze specifieke groep, mensen in dat specifieke land? Als er om de hoek ook mensen zijn die op verschillende levels je hulp kunnen gebruiken?

Als je het moeilijk vindt deze vragen goed te beantwoorden, moet je bij jezelf nagaan of je reizen naar Afrika, Zuidoost-Azië of Zuid-Amerika wel zo onschuldig zijn als gedacht wordt.

Vrijwilligerswerk en cultuur

Het afreizen naar andere landen zou gepaard moeten gaan met het verdiepen in culturen en gewoontes. Van ‘outsiders’ in de westerse wereld wordt er op grote schaal verwacht dat zij op rap tempo de talen beheersen, de culturen eigen maken of op de juiste manier bijdragen aan de economie. Op de een of andere manier gelden deze regels niet voor white saviors. De reizen vinden vaak plaats zonder verdieping in de taal, cultuur of religies. Hierdoor zullen de bewoners die ‘geholpen’ worden zich moeten aanpassen aan de zelfbenoemde savior. Dit zou omgekeerd moeten zijn, vooral als je tot de middelen beschikt om deze talen eigen te maken.

Woke op social media

Vaak gaan deze reizen ook gepaard met ‘woke’ social media posts. Mensen posten uitbundig over hoe het ‘lijden’ dat ze hebben gezien hun hele leven heeft veranderd. Want ja, het bouwen van waterputten aan de andere kant van de wereld is veel spannender dan het helpen van minderbedeelden in je straat. Als je intentie puur is, en het gaat daadwerkelijk echt om het helpen van mensen, zou een social media post er niet toe moeten doen. Afrika wordt gezien, en op social media geprojecteerd, als een ‘vrije’ ruimte waarin de gebruikelijke regels niet gelden: iedereen uit Europa of Amerika kan naar Afrika gaan en een goddelijke savior worden of aan zijn/haar/diens eigen emotionele behoeften voldoen.

Alternatieven vrijwilligerswerk

Ben je van plan om toch vrijwilligerswerk te gaan doen in het buitenland, of te reizen naar andere delen van de wereld? Lees je in. Volg of bekijk bijvoorbeeld Instagramaccounts die gaan over zulke kwesties (decolonizingtravel en nowhitesaviors zijn goeie tips).

Wat verder? Hoewel de intentie juist is, gebeurt het te vaak dat mensen zichzelf centreren op deze reizen. Luister naar de inwoners. Zelfs al denk je dat jij een ander of ‘beter’ idee hebt over hoe iets zou moeten. Leer de mensen in kwestie te centreren en support nieuw leiderschap, zoals nu nodig is in veel van de landen in the global south. Leer goede relaties te onderhouden met mensen van kleur en mensen over de hele wereld. Vermijd tokenisme en savior complexes.

Maar most of all: #GetEducated!


This content is created and maintained by a third party, and imported onto this page to help users provide their email addresses. You may be able to find more information about this and similar content at piano.io
Advertentie - Lees hieronder verder
Meer van #GetEducated