#GetEducated: Israël en Palestina, wat is er aan de hand?

Een korte uitleg over de Israëlische en Palestijnse kwestie

een hand die een peace teken symboliseert met palestijnse vlaggen op de achtergrond
Zuma Press - Cecilia Fabiano

Het klinkt als een uitzichtloze situatie. Met veel geweld en voor sommigen een ver-van-mijn-bed-show. Het kent verschillende namen. ‘Het Israël-Palestina conflict’ is daar één van. Maar is het wel een conflict en waar is het allemaal begonnen?

Een disclaimer vooraf: het is onmogelijk om in één artikel de hele geschiedenis van dit probleem uit te leggen of alle oorzaken te behandelen, wij doen ons best dit zo nauwkeurig en simpel mogelijk te doen.

Geschiedenis Palestina

Laten we bij het begin beginnen: Jeruzalem is een eeuwenoude stad die heilig is voor de drie grootste wereldreligies. Door de eeuwen heen hebben vele groepen en leiders het land in hun macht gehad. Toen in 1516 het Ottomaanse rijk het gebied overnam, noemden ze het gebied Palestina. Na eeuwenlange onderdrukking in het hele gebied in en rondom Palestina begon de Joodse gemeenschap zijn wortels uit te spreiden naar alle hoeken van de wereld, waaronder Europa. Maar ook hier kregen zij te maken met grootschalige onderdrukking en vormen van antisemitisme.

Na deze lange periode van Europese onderdrukking trokken tienduizenden Joodse migranten terug naar het ‘beloofde land’, oftewel Palestina. Ze dachten dat een eigen thuisland een eind zou maken aan de eeuwenlange vervolging en onderdrukking van de Joden.

In 1896 kwam de Oostenrijkse journalist Theodor Herzl met het boek “Der Judenstaat”. Hierin beschrijft hij een eigen staat voor het Joodse volk. Dit was een grote inspiratiebron voor de stichting van de Israëlische staat.

De Nakba

Toen in 1920 het Ottomaanse rijk zich terugtrok uit Palestina, kwam het gebied onder Brits gezag. Dit was na het einde van de Tweede Wereldoorlog in 1947 nog steeds het geval. Met inmenging van de Verenigde Naties werd besloten dat Palestina opgedeeld zou worden in twee delen: Arabisch Palestina en Joods Israël. Het idee van journalist Theodor kwam door het grootschalige geweld en de genocide tegen de Joden in een stroomversnelling.

Israël ontving deze verdeling met open armen. Maar veel Arabische inwoners, waaronder veel Moslims en Christenen, vonden dat de verdeling veelal in het voordeel van de Joden was. Dit zorgde voor een burgeroorlog van ruim twee jaar, die honderdduizenden vluchtelingen vanuit Palestina naar omliggende buurlanden en de Gazastrook als gevolg had. Deze periode wordt de Nakba genoemd, wat 'catastrofe' betekent.

De zesdaagse oorlog

Jaren later, in 1967, braken rellen uit in Jeruzalem. De Arabische Liga, een samenwerking tussen meerdere Arabische landen, viel de Israëlische kolonisten aan. Dit was het begin van de zesdaagse oorlog. Tijdens deze oorlog bezette Israël niet meer alleen de eerder afgesproken gebieden, maar ook de Westelijke Jordaanoever, de Gazastrook en behalve West-Jeruzalem nu ook Oost-Jeruzalem. Dit wordt door het internationaal recht gezien als het bezetten van Palestijnse gebieden. Om deze reden worden de Israëliërs nu veelal kolonisten genoemd.

Eerste intifada

Intifada betekent ‘afschudden’. De term is bekend vanwege de opstand van de Palestijnen tegen de Israëlische bezetting. Er is twee keer een intifada voorgekomen.

De eerste intifada vond plaats in 1987 en eindigde pas in 1993. Op 9 december botste een vrachtwagen van het Israëlische leger bij het Jabalia-vluchtelingenkamp in de Gazastrook tegen een Palestijnse personenauto met de dood van de vier inzittenden als gevolg. Dit leidde tot grote demonstraties binnen en buiten de Gazastrook. Deze intifada had meerdere oorzaken. De frustratie over de lange duur van de bezetting en haar onderdrukkende aard en de toename van het aantal kolonisten en Israëlische nederzettingen worden benoemd als voornaamste redenen.

Tweede intifada

In 1991 werd een vredesconferentie te Madrid gehouden. De besprekingen daar leidden tot besprekingen in Oslo, die resulteerden in de Oslo-akkoorden van 1993. Hamas, een verzetsbeweging die het radicalere alternatief werd voor de Palestijnse Bevrijdingsorganisatie (PLO), kwam in die tijd ook in opkomst. Toen in 1999 bekend werd dat Israël de Oslo-akkoorden van 1993 niet had waargemaakt, was de woede groot. Dit zorgde voor een tweede intifada.

De hoofdoorzaak? Andere landen gingen structureel nalatig om in het nastreven van de Oslo-akkoorden. Ook de komst van oppositieleider Ariël Sharon naar de Tempelberg in 2000 zorgde voor een grote doorslag voor een tweede intifada.

Situatie Israël en Palestina

Terug naar nu. Sinds de oprichting van de staat Israël worden Palestijnen structureel uit hun huis gezet. Zo ook in de Palestijnse wijk in Oost-Jeruzalem Sheikh Jarrah. Een aantal van de Palestijnse vluchtelingen die we eerder benoemden mochten in deze buurt blijven, maar nu spannen veel kolonisten een rechtszaak tegen hen aan.

Dit doen ze door gebruik te maken van een wet waarin benoemd wordt dat de grond van hen is. In deze wet staat dat Joden recht hebben om grond die voorheen Joods was terug te krijgen, maar volgens het internationaal recht mogen kolonisten hun grond niet uitbreiden in dat deel van de stad. Omdat Palestijnen geen beroep kunnen doen op soortgelijke wetten, zijn hun eigen woningen van vóór de stichting van de Israëlische staat in 1948 volgens Israël niet van hen.

Dat dit deels heeft plaatsgevonden in de voor Moslims heilige maand ramadan, zorgt ervoor dat de spanningen extra hoog zijn opgelopen. De kans op een derde intifada neemt toe.

Het rechts-extremisme in Israël - dat geuit wordt tegen de Palestijnen - groeit steeds meer. De Palestijnse minister-president Mahmoud Abbas heeft de eerste verkiezingen in vijftien jaar uitgesteld. Dit gooit nog meer olie op het vuur. Volgens Palestijnen zou hij dit doen omdat hij slecht staat in de peilingen. Abbas zelf benoemt het stemrecht van Palestijnen in Oost-Jeruzalem als reden. Hij wil dat Israël hen dat stemrecht geeft zodat de verkiezingen zo eerlijk mogelijk verlopen.

Wat jij kan doen

#GetEducated staat voor het leren en informeren over maatschappelijke onderwerpen, met in dit geval de Israël-Palestina kwestie. Om het makkelijker voor je te maken hebben we een paar Instagram-accounts verzameld waar je betrouwbare en laagdrempelige informatie vandaan kunt halen. Deze Instagrammers delen regelmatig petities, protesten en andere manieren om verandering op gang te brengen:

@middleeasteye, @ajplus, @jewishvoiceforpeace, @letstalkpalestine, @breakingthesilenceisrael

This content is created and maintained by a third party, and imported onto this page to help users provide their email addresses. You may be able to find more information about this and similar content at piano.io
Advertentie - Lees hieronder verder
Meer van #GetEducated