Waarom we het moeten hebben over de vrouwonvriendelijke aflevering van 'Wie denk je wel dat je bent?'

Het programma verdeelt vrouwen in een groep 'gewone' en mooie vrouwen

Mooie vrouwen tegen gewone vrouwen
NPO

Gisteravond swipete ik langs mijn Instagram-stories en kwam ik tot mijn verbazing enkele berichten tegen over een programma genaamd Wie denk je wel dat je bent?. Hierin nemen 'gewone vrouwen' en 'mooie vrouwen' (hun woorden, zeker niet de onze) deel aan een experiment dat moet bewijzen hoeveel effect hun schoonheid heeft op hun dagelijks leven. Het eerste dat ik dacht was: "is dit een grap?"

Na vervolgens wat meer research te hebben gedaan, kwam ik erachter dat het een programma is van de NTR. Hoe kan dit programma - dat het klaarblijkelijk nodig vindt vrouwen te verdelen in deze twee zeer delicate categorieën - in vredesnaam terecht zijn gekomen op de Nederlandse publieke omroep?

Mooie vrouwen versus gewone vrouwen

Ik begon vol onbegrip te researchen over de totstandkoming van dit programma - dat overigens door twee mannen is bedacht en wordt gepresenteerd - om te achterhalen wat het doel kan zijn geweest voor deze uitzending. Tot mijn grote verbazing kwam ik geen één artikel tegen dat zich focuste op de inhoud van dit programma. Enkel zeer verbaasde tweets en Instagram-berichten van kijkers. Na me meer verdiept te hebben in de inhoud van het programma werd duidelijk dat de aflevering Mooie vrouwen tegen 'gewone' vrouwen onderdeel is van het semiwetenschappelijke programma Wie denk je wel dat je bent?. Op de site van de NTR wordt de volgende beschrijving gegeven over de tenenkrommende aflevering:

"Het is algemeen bekend dat mooie vrouwen het in het leven veel makkelijker hebben dan 'gewone' vrouwen. Worden mooie vrouwen door al die aandacht egocentrischer? Vinden mannen vrouwen knapper na het drinken van alcohol? En wat gebeurt er als je mooie vrouwen negeert?" De presentatoren Joep van Deudekom en Rob Urgert wilden door middel van kleine experimenten onderzoeken of mooie vrouwen daadwerkelijk een makkelijker leven leiden dan gewone vrouwen. Ze onderzochten naar wie een peuter liever de bal rolt, welke vrouwen mannen proportioneel mooier vinden na drank en of mooie vrouwen egoïstischer zijn dan gewone vrouwen.

This content is imported from Twitter. You may be able to find the same content in another format, or you may be able to find more information, at their web site.

'Er waren te veel mooie vrouwen in de 'gewone' categorie'

Hoewel het idee van dit onderzoek zeker een legitieme onderbouwing heeft - personen worden ten slotte constant gediscrimineerd en veroordeeld door hun uiterlijke verschijning - slaat de uitwerking van het programma compleet de plank mis. Tijdens de aflevering worden twee groepen vrouwen op de tribune daadwerkelijk opgedeeld in de twee categorieën. Daar ligt het onnodig discriminerende onderscheid binnen uiterlijk: hoe selecteer je de vrouwen die 'mooi' en 'gewoon' zijn? Door de verdeling wordt er gesuggereerd dat de 'gewone' vrouwen niet knap genoeg zijn om bij de andere groep te horen, waaruit automatisch een veroordeling over iemands uiterlijk wordt gemaakt, wat in mijn ogen compleet onnodig is. En bovendien worden deze vrouwen in deze positie gezet door de twee witte mannen van het programma. "Er waren zelfs eigenlijk te veel mooie vrouwen in onze groep 'gewone' vrouwen," merkt presentator Joep van Deudekom op tijdens een gesprek met Eva Jinek.

This content is imported from Twitter. You may be able to find the same content in another format, or you may be able to find more information, at their web site.

Tijdens het gesprek met Jinek stelde presentator Rob Urger zonder ook maar enig maatschappelijk cultureel besef: "we wilden eigenlijk gaan voor mooie versus lelijke vrouwen, maar dat was ethisch niet echt haalbaar". Met een ongemakkelijke lach van Jinek tussendoor, gaan de presentatoren jolig door met hun gesprek, waarin volledig voorbij wordt gegaan aan de delicaatheid en serieusheid van het onderwerp. Doordat het programma bovendien op een semi-grappige én zogenaamd wetenschappelijke manier wordt benaderd, wordt het volledig genormaliseerd.

Onnodig denigrerend en onkritisch

Madeleijn van den Nieuwenhuizen besteedt via haar Instagram-account Zeikschrift – dat misstanden in de Nederlandse mediawereld aan de kaak stelt - uitgebreid aandacht aan het voorval. "De vraag 'welke vrouwen gaan mannen proportioneel mooier vinden van drank' is in mijns inziens denigrerend en onkritisch", stelt ze in haar bericht. Reacties onder haar post laten zien wat de gevolgen zijn van een dergelijke onnodige en discriminerende verdeling. Zo zegt iemand "ik ben overduidelijk niet knap genoeg en zou zeker bij de gewone vrouwen horen" en "nu vraag ik me de hele tijd af in welke groep in dan behoor".

This content is imported from Instagram. You may be able to find the same content in another format, or you may be able to find more information, at their web site.

Het laat zien dat een bepaalde geconstrueerde schoonheidsstandaard rondom vrouwen nog steeds als norm wordt gebruikt in de media. Zélfs anno 2020, waarin emancipatie in het algemeen zo hoog op de kaart staat. Door te focussen op deze geïsoleerde punten - waarbij andere invloedrijke variabelen voor dit onderzoek buiten beschouwing worden gelaten - wordt het respect voor de gelijkwaardigheid tussen individuen volledig teniet gedaan. En dat zou ik niet verwachten van weloverwogen televisieprogramma's, zeker niet van de publieke omroep.

Discriminatie op basis van uiterlijk blijkt dus nog steeds - tot mijn grootste spijt - een groot probleem. Maar de enige manier waarop we dit volledig en goed kunnen aankaarten is door te stoppen met het uitdragen van geconstrueerde schoonheidsnormen en de autonomie van een individu niet te negeren. Ik vind het triest om te zien dat er nog steeds op een bekrompen manier wordt gekeken naar vrouwen, waarin ons uiterlijk het enige is dat telt. We zouden het hier naar mijn mening überhaupt helemaal niet over moeten hebben, en toch gebeurt het. Bovendien vind ik dat de discussie pas echt recht wordt gedaan door te erkennen dat beide genders kampen met discriminatie op basis van uiterlijk, en dat we niet moeten doen alsof dit enkel een probleem is van vrouwen.

This content is created and maintained by a third party, and imported onto this page to help users provide their email addresses. You may be able to find more information about this and similar content at piano.io
Advertentie - Lees hieronder verder