Huisje, boompje, studieschuld: zo zit het écht met het krijgen van een hypotheek

Beïnvloedt die studieschuld nou wel of niet de hoogte van je hypotheek?

A young LGBT male carrying his partner on his shoulders
Sophie MayanneGetty Images

Dat het leven van een student niet altijd over rozen gaat – en diens bankrekening niet over een groot aantal nullen – hoeft geen onderzoek meer naar gedaan te worden. Studeren betekent bikkelen, uren in de bieb doorbrengen en broodjes kaas (of ander budget-beleg) als lunch. Werken zit er naast leren (bijna) niet in, en dat betekent dat je óf zowaar de jackpot moet winnen óf aan een lening moet geloven – vooral nu de basisbeurs eruit is gebonjourd. Nouja, dat laatste dus.

No biggie, zo'n lening voor je studie. Vooral in Nederland is het hartstikke normaal dat je tijdens je studententijd zonder lening niet rondkomt. Maar denken banken er eigenlijk ook zo over? Waar voorheen luidkeels werd geroepen dat een studieschuld je niet in de weg zou zitten in de toekomst, klinken er tegenwoordig ook hele andere geluiden. Zo zou je na je studie wel degelijk merken dat je een studieschuld hebt, vooral wanneer je die muffe studentenkamer wil verruilen voor een koopappartement of misschien wel -huisje. Maar zijn die zorgen wel terecht? Hoe zit het nou écht met die studieschuld, die een figuurlijke barricade zou vormen voor het verkrijgen van een hypotheek? Wij zetten de antwoorden op een rij.

Hypotheek

Wie zich al enigszins in het kopen van een huis en dus in het verkrijgen van een hypotheek heeft verdiept, weet dat banken strenger voor je zijn wanneer je schulden hebt. Dat betekent namelijk dat de hypotheek die ze jou lenen niet de enige lening is die je moet aflossen. Hoe meer leningen en/of hoe hoger je schulden, hoe minder geld je maandelijks kan besteden aan je woning. En dat heeft gevolgen voor je hypotheek, óók als die schuld een studieschuld is.

Maar – ja, hou hoop, er is een maar – toch zijn ook banken van mening dat niet iedere schuld even zwaar telt. Een lening voor een bankstel, designertas of vakantie naar Bali is heus héél anders dan die voor een studie, oftewel: een investering in de toekomst. En dus hanteren banken daarvoor andere regeltjes.

BKR-registratie

Het verschil tussen een 'gewone' lening en een studieschuld kan het beste uitgelegd worden aan de hand van de zogenoemde BKR-registratie. Stichting BKR (Bureau Krediet Registratie) is een organisatie die zich inzet voor een financieel gezond Nederland, en een overzicht van alle leningen in ons land bijhoudt. Waarom ze dat doen? Nou, zodat kredietverstrekkers – oftewel: leningverstrekkers – inzicht hebben in jouw lopende leningen en betaalgeschiedenis, en zo een inschatting kunnen maken of het wel (of niet) verantwoord is dat jij – en je portemonnee – een lening (extra) krijgen.

Bijna alle leningen worden in Nederland BKR-geregistreerd. Voor desbetreffende leningen wordt er met een zogenoemde wegingsfactor van 2 procent gerekend wanneer je bij de bank om een hypotheek komt vragen. Met andere woorden: bij een BKR-geregistreerde lening wordt 2 procent van de schuld afgetrokken van je maximale hypotheek per maand, omdat banken er bij zo'n lening vanuit gaan dat je ongeveer 2 procent van die lening per maand moet terugbetalen – geld dat je dan dus níet kan uitgeven aan je woning. En dat betekent een lagere hypotheek (en dus een minder duur huis) dan je zónder schuld had kunnen krijgen.

Studieschuld

Zoals we eerder al verklapten, gelden voor een studieschuld iets andere regeltjes. Zo is een studieschuld níet BKR-geregistreerd, wat betekent dat er niet met een wegingsfactor van 2 procent wordt gerekend, maar met een wegingsfactor van 0,75 procent of 0,45 procent, respectievelijk de wegingsfactoren voor een studieschuld opgedaan in het oude stelsel (als je 'm dus vóór 1 juli 2015 hebt opgebouwd) en het nieuwe stelsel. De wegingsfactor is verlaagd toen de basisbeurs werd afgeschaft en het leenstelsel werd geïntroduceerd.

Terugkomend op de vraag of jouw studieschuld de hoogte van je hypotheek beïnvloedt: daarop is het antwoord dus ja – minimaal, als je het met een BKR-geregistreerde lening vergelijkt, maar toch: ja. Net als die 2 procent wordt die 0,75 procent of 0,45 procent namelijk afgetrokken van je maximale hypotheek per maand, en dus hou je een (tikkeltje) minder hoog bedrag over. Is dat reden genoeg om niet te lenen en jezelf een slag in de rondte (en misschien zelfs wel richting een burn-out) te werken tijdens de studententijd? Nee, op je gezondheid moet je simpelweg nooit willen bezuinigen. Maar is dat reden genoeg om na te denken over hoe je je studieschuld het beste kunt terugbetalen? Ja.

Aflossen

Wat betreft de aflossing van je studieschuld zit er namelijk (nog) een addertje onder het gras. Wanneer jij start met het afbetalen van je studieschuld, wordt er aan de hand van het totale bedrag berekend hoeveel je maandelijks moet terugbetalen. Heb jij bijvoorbeeld in de tijd van het leenstelsel een studieschuld van 15.000 euro opgebouwd? Dan berekent de bank dat je daar (0.45 procent van 15.000) 67,50 euro per maand aan kwijt bent. Los je inmiddels al drie jaar af, en is jouw studieschuld daarmee geslonken tot ruim 12.500 euro? Dan blijft de maximaal verkrijgbare hypotheek even hoog. Ook wanneer je studieschuld slinkt blijf je namelijk 67,50 euro per maand aflossen – dat bedrag blijft hetzelfde tot je op nul staat – en dus blijft het bedrag dat je minder uit kan geven aan je woning, even hoog.

Je kunt de maximale hoogte van je hypotheek dus enkel opkrikken wanneer je je studieschuld in één keer (grotendeels) afbetaalt. Wanneer je 5.000 euro hebt gespaard of bijvoorbeeld als schenking van je ouders hebt ontvangen, en met dat bedrag de hoogte van je studieschuld in één klap in mindering brengt, dan kan er een hercalculatie plaatsvinden, waardoor je minder geld per maand aan je studieschuld hoeft af te lossen, en dús een hogere hypotheek kan krijgen.

Gevalletje: doe er je voordeel mee.

Advertentie - Lees hieronder verder
Meer van Wil je weten